خشنودى و ستايش خود را نسبت به امام على ابراز داشتند ولايت را بر امام گوارا دانستند بيان اين احساسها با محبوبيت تنها سازگار نيست و با مقام پيشوايى امام على همخوان است ، به ويژه كه در آن تعبير « اصبحت » را به كار برده ، يعنى شما هم اكنون مولا و پيشواى من و ديگران شدى ، چون امام على پيش از جريان غدير ، محبوب و ياور همه بود همان گونه كه قرآن در آيه 71 سوره توبه درباره همه مؤمنان چنين اعلان كرده است : وَ الْمُؤْمِنُونَ وَ الْمُؤْمِناتُ بَعْضُهُمْ أَوْلِياءُ بَعْضٍ . . . ؛ « مؤمنان يار و محبوب يكديگرند . . . » ليكن در اينجا امام على به ولايت خاصى نايل مىشوند كه موجب شده صحابه به ايشان تبريك گويند به همين دليل برخى از صحابه مانند سعد بن مالك ، اين سخن از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم درباره امام على را منقبتى بزرگ دانسته آن را تمنا مىكند و مىگويد : « اگر چنين توصيفى براى من بود از تمام دنيا و هر آنچه در آن است ، براى من محبوب‌تر مىبود » . « 1 » آيا اين تمنا تنها در حد محبوبيت و ياورى است ؟ ى ) احتجاج امام على به حديث غدير امام على در چند جا از جمله در جلسه شوراى منصوب از ناحيه عمر « 2 » و نيز در عصر خلافت خود « 3 » به روايت غدير احتجاج كرده‌اند ، چگونه ممكن است اين احتجاج با

--> ص 92 ؛ على ابن مغازلى ، مناقب ، ص 19 ، 20 ، ح 24 ؛ مفاتيح الغيب ، ج 12 ، ص 49 ، 50 ؛ غرائب القرآن ( حاشيه تفسير طبرى ) ، ج 6 ، ص 194 ؛ ابن خلدون ، تاريخ ابن خلدون ، ج 1 ، ص 348 . ( 1 ) . ر . ك : مستدرك ، كتاب معرفة الصحابة ، ج 3 ، ص 116 ، 117 . ( 2 ) . اين احتجاج در مصادر شيعى و اهل سنت ، نقل شده است به طور نمونه ، ر . ك : محمد طوسى ، امالى ، ج 1 ، ص 159 ؛ ص 166 ، 168 ، 342 وى با چندين طريق آن را آورده ؛ محمد كراجكى ، كنز الفوائد ، ج 2 ، ص 87 ؛ على ابن مغازلى ، مناقب الامام علىّ بن ابى طالب ، ص 112 - 118 ، ح 155 ؛ موفق خوارزمى ، المناقب ، ص 246 و . . . ( 3 ) . ر . ك : خصائص ، ص 141 ، 142 ، ح 98 ، 99 ؛ ص 219 ، ح 157 ؛ ابن ابى عاصم ، السنة ، ص 593 ؛ احمد ابو يعلى ، مسند ، ج 1 ، ص 428 ، ح 307 ؛ مستدرك ، ج 3 ، ص 109 ، 110 و هيثمى ، مجمع الزوائد ، ج 9 ، ص 104 و . . .